การวิจัยครั้งนี้ มีความมุ่งหมายเพื่อศึกษาการทำฆ้องของชุมชนบ้านทรายมูล เพื่อสืบสานภูมิปัญญาท้องถิ่น ในบ้านทรายมูล ตำบลทรายมูล อำเภอพิบูลมังสาหาร จังหวัดอุบลราชธานี โดยศึกษาข้อมูลจากการสัมภาษณ์ประชากรกลุ่มตัวอย่าง จากกลุ่มผู้รู้ ผู้ประกอบการ ผู้รับจ้างและผู้รับซื้อฆ้องไปจำหน่าย จำนวนทั้งสิ้น 50 ครัวเรือน เครื่องมือที่ใช้ในการเก็บรวมรวบข้อมูลได้แก่ แบบสัมภาษณ์ กล้องถ่ายภาพ และเครื่องบันทึกเสียง การสังเกต การทำฆ้องในบางขั้นตอน เพื่อเป็นข้อมูลในการวิเคราะห์ นำเสนอผลการศึกษา
ผลการศึกษาปรากฏดังนี้
กระบวนการประกอบอาชีพทำฆ้องของชาวบ้านตำบลทรายมูล เกิดจากความผูกผันในแบบแผนชีวิตและความศรัทธาเชื่อมั่นในพุทธศาสนามาก่อน และมีแรงจูงใจที่จะหารายได้เสริม เพื่อยกฐานะของตนเองให้ดีขึ้น ชาวบ้านได้ทำฆ้องออกจำหน่ายตามขั้น ระยะเริ่มแรกมีการร่วมกลุ่ม และจัดหาเงินทุน อุปกรณ์ วัสดุ มาทำฆ้อง และนำออกจำหน่ายร่วมกัน ต่อมาต้นทุนสูง กระบวนการผลิตเปลี่ยนไป ผู้ประกอบการบางส่วนได้มีการหยุดกิจการไป เปลี่ยนมาเป็นผู้รับจ้างและผู้รับซื้อฆ้องไปจำหน่ายแทน
ขั้นตอนการทำฆ้องที่สำคัญเริ่มต้น ด้วย การออกแบบฆ้อง การเชื่อมต่อโครงฆ้อง การตีจูม การแต่งเสียง และการท่าลงวาดลวดลาย นำออกจำหน่ายที่บ้านและต่างจังหวัด มีรายได้ประกอบอาชีพทำฆ้องเกิน 100,000 บาทต่อปี
สภาพเศรษฐกิจ ของการประกอบอาชีพทำฆ้อง พบว่า ชาวบ้านมีฐานะความเป็นอยู่เปลี่ยนแปลงไปจากเดิม มีการเก็บออมไว้ลงทุนทำฆ้องและทำนา และสามารถชำระหนี้สินได้