ความเป็นมาของจังหวัดเพชรบูรณ์จังหวั

ความเป็นมาของจังหวัดเพชรบูรณ์
จังหวัดเพชรบูรณ์เป็นเมืองโบราณ ไม่ปรากฎหลักฐานแน่ชัดว่าสร้างขึ้นในสมัยใด แต่มีซากป้อม ปราการปรากฏอยู่แสดงว่าเคยเป็นเมืองสำคัญเพราะอยู่ในวงภูเขาล้อมรอบ มีแม่น้ำป่าสักไหลผ่านกลางเมือง เหมาะแก่การป้องกันข้าศึก สมเด็จฯกรมพระยาดำรงราชานุภาพทรงสันนิษฐานว่าเป็นเมืองสร้างสมัยสุโขทัย เป็นราชธานี เพราะในเขตอำเภอเมืองเพชรบูรณ์ ปัจจุบันมีเจดีย์โบราณในวัดมหาธาตุ สันนิษฐานว่ารุ่นราว คราวเดียวกับสมัยสุโขทัย ในท้องที่อำเภอศรีเทพมีโบราณสถานเก่าแก่ชื่อ เมืองศรีเทพ

จากการค้นพบซากโบราณสถานและจากหลักฐานทางประวัติศาสตร์ที่ค้นพบในเมืองศรีเทพ ทำให้น่า เชื่อว่าเพชรบูรณ์มีอายุไม่ต่ำกว่า ๑,๐๐๐ ปี และเป็นเมืองที่ขอมสร้างขึ้นในระยะเวลาใกล้เคียงกับเมืองพิมาย ลพบุรี และจันทบุรี เพื่อเป็นจุดเผยแพร่วัฒนธรรมของขอมไปสู่อาณาจักรทวาราวดี ปัจจุบันยังมีซากเมือง กำแพงเมือง และพระปรางค์ปรากฏอยู่ในเขตอำเภอศรีเทพ ซึ่งอยู่ห่างจากอำเภอเมืองเพชรบูรณ์ไปทางทิศ ตะวันออกเฉียงใต้ ประมาณ ๑๒๐ กิโลเมตร บริเวณที่ตั้งเมืองเป็นที่ราบ มีกำแพงดินสูงรอบเมือง ด้านนอก กำแพงมีคูเมือง ภายในเมืองมีพระปรางค์ ซากเทวสถาน รูปเทพารักษ์ พระนารายณ์ รูปยักษ์สลักด้วยศิลา แลงเช่นเดียวกับเมืองพิมาย ลพบุรี และจันทบุรี จึงเป็นหลักฐานแสดงให้เห็นว่าเป็นฝีมือของขอมที่ได้รับ อารยธรรมจากอินเดีย

นอกจากนั้น ยังมีหลักฐานเกี่ยวกับความเป็นมาของเมืองเพชรบูรณ์อีก เช่น ได้มีการขุดพระเจดีย์องค์ ใหญ่ที่วัดมหาธาตุ ตำบลในเมือง อ.เมืองเพชรบูรณ์ โดยกรมศิลปากรได้บูรณะซ่อมแซมและนำโบราณวัตถุที่ บรรจุในพระเจดีย์ขึ้นมาด้วย และหลักฐานสำคัญที่พบอย่างหนึ่ง คือ ลานทองจารึก ๓ แผ่นบรรจุในท้องหมูที่ ทำด้วยสัมฤทธิ์ มีข้อความตามอักษรจารึกในแผ่นหนึ่งว่า พระเจ้าเพชรบูรญ์ผู้เป็นลูกพญาอันปรดีสถาแล เขียนเป็นคำปัจจุบันได้ว่า พระเจ้าเพชรบูรณ์ผู้เป็นลูกพระยาอันรง ประดิษฐานไว้ จึงทำให้ทราบว่า เพชรบูรณ์ แต่เดิมนั้นเป็น เพชรบุร

หลักฐานทางประวัติศาสตร์ที่กล่าวถึงเมืองเพชรบูรณ์เท่าที่ค้นพบเห็นมีปรากฏชัดเจนในสมัย กรุงศรีอยุธยา และกรุงธนบุรี (ตามพระราชพงศาวดารกรุงศรีอยุธยา ในแผ่นดินสมเด็จพระมหาธรรมราชา และแผ่นดินสมเด็จพระเจ้ากรุงธนบุรี) นอกจากนี้ไม่กล่าวถึงเมืองเพชรบูรณ์อีกเลย จนกระทั่งถึงสมัยกรุง รัตนโกสินทร์ ความปรากฏชัดเจนเมื่อมีการจัดตั้งมณฑลเทศาภิบาลขึ้นในรัชกาลที่ ๕ ได้จัดรวบรวมหัวเมือง เข้าเป็นมณฑล โดยในปี พ.ศ. ๒๔๔๐ ได้ยกฐานะเมืองเพชรบูรณ์ขึ้นเป็นมณฑลเพชรบูรณ์ ให้ผู้ว่าราชการ เมืองเพชรบูรณ์ดำรงตำแหน่งสมุหเทศาภิบาล ยกฐานะอำเภอหล่มสักขึ้นเป็นจังหวัดหล่มสัก และแต่งตั้งเจ้า เมืองหล่มสัก ในปี พ.ศ. ๒๔๔๗ ยุบมณฑลเพชรบูรณ์ไปขึ้นมณฑลพิษณุโลก เพราะเห็นว่ามีแต่จะสิ้นเปลือง ค่าใช้จ่าย ต่อมาในปี พ.ศ. ๒๔๕๐ ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ตั้งมณฑลเพชรบูรณ์ขึ้นอีกเป็นครั้งที่สอง จน กระทั่งถึง พ.ศ. ๒๔๘๕ ยุบมณฑลเพชรบูรณ์ไปขึ้นมณฑลพิษณุโลก จึงมีฐานะเป็นเมืองเพชรบูรณ์ตามเดิม และได้มีการยกเลิกมณฑลต่าง ๆ เมื่อได้มีการประกาศใช้พระราชบัญญัติระเบียบราชการบริหารแห่งราช อาณาจักรสยาม พ.ศ. ๒๔๗๖ เป็นต้นมา

ผลลัพธ์ (ไทย) 1:

ความเป็นมาของจังหวัดเพชรบูรณ์จังหวัดเพชรบูรณ์เป็นเมืองโบราณไม่ปรากฎหลักฐานแน่ชัดว่าสร้างขึ้นในสมัยใดแต่มีซากป้อมปราการปรากฏอยู่แสดงว่าเคยเป็นเมืองสำคัญเพราะอยู่ในวงภูเขาล้อมรอบมีแม่น้ำป่าสักไหลผ่านกลางเมืองเหมาะแก่การป้องกันข้าศึกสมเด็จฯกรมพระยาดำรงราชานุภาพทรงสันนิษฐานว่าเป็นเมืองสร้างสมัยสุโขทัยเป็นราชธานีเพราะในเขตอำเภอเมืองเพชรบูรณ์ปัจจุบันมีเจดีย์โบราณในวัดมหาธาตุสันนิษฐานว่ารุ่นราวคราวเดียวกับสมัยสุโขทัยในท้องที่อำเภอศรีเทพมีโบราณสถานเก่าแก่ชื่อเมืองศรีเทพจากการค้นพบซากโบราณสถานและจากหลักฐานทางประวัติศาสตร์ที่ค้นพบในเมืองศรีเทพทำให้น่าเชื่อว่าเพชรบูรณ์มีอายุไม่ต่ำกว่า ๑ ๐๐๐ ปีและเป็นเมืองที่ขอมสร้างขึ้นในระยะเวลาใกล้เคียงกับเมืองพิมายลพบุรีและจันทบุรีเพื่อเป็นจุดเผยแพร่วัฒนธรรมของขอมไปสู่อาณาจักรทวาราวดีปัจจุบันยังมีซากเมืองกำแพงเมืองและพระปรางค์ปรากฏอยู่ในเขตอำเภอศรีเทพซึ่งอยู่ห่างจากอำเภอเมืองเพชรบูรณ์ไปทางทิศตะวันออกเฉียงใต้ประมาณ ๑๒๐ กิโลเมตรบริเวณที่ตั้งเมืองเป็นที่ราบมีกำแพงดินสูงรอบเมืองด้านนอกกำแพงมีคูเมืองภายในเมืองมีพระปรางค์ซากเทวสถานรูปเทพารักษ์รามรูปยักษ์สลักด้วยศิลาแลงเช่นเดียวกับเมืองพิมายลพบุรีและจันทบุรีจึงเป็นหลักฐานแสดงให้เห็นว่าเป็นฝีมือของขอมที่ได้รับอารยธรรมจากอินเดียนอกจากนั้นยังมีหลักฐานเกี่ยวกับความเป็นมาของเมืองเพชรบูรณ์อีกเช่นได้มีการขุดพระเจดีย์องค์ใหญ่ที่วัดมหาธาตุตำบลในเมืองอ.เมืองเพชรบูรณ์โดยกรมศิลปากรได้บูรณะซ่อมแซมและนำโบราณวัตถุที่บรรจุในพระเจดีย์ขึ้นมาด้วยและหลักฐานสำคัญที่พบอย่างหนึ่งคือลานทองจารึก ๓ แผ่นบรรจุในท้องหมูที่ทำด้วยสัมฤทธิ์มีข้อความตามอักษรจารึกในแผ่นหนึ่งว่าพระเจ้าเพชรบูรญ์ผู้เป็นลูกพญาอันปรดีสถาแลเขียนเป็นคำปัจจุบันได้ว่าพระเจ้าเพชรบูรณ์ผู้เป็นลูกพระยาอันรงประดิษฐานไว้จึงทำให้ทราบว่าเพชรบูรณ์แต่เดิมนั้นเป็นเพชรบุร นอกจากนี้ไม่กล่าวถึงเมืองเพชรบูรณหลักฐานทางประวัติศาสตร์ที่กล่าวถึงเมืองเพชรบูรณ์เท่าที่ค้นพบเห็นมีปรากฏชัดเจนในสมัยกรุงศรีอยุธยาและกรุงธนบุรี (ตามพระราชพงศาวดารกรุงศรีอยุธยาในแผ่นดินสมเด็จพระมหาธรรมราชาและแผ่นดินสมเด็จพระเจ้ากรุงธนบุรี)์อีกเลยจนกระทั่งถึงสมัยกรุงรัตนโกสินทร์ความปรากฏชัดเจนเมื่อมีการจัดตั้งมณฑลเทศาภิบาลขึ้นในรัชกาลที่ ๕ ได้จัดรวบรวมหัวเมืองเข้าเป็นมณฑลโดยในปีพ.ศ. ๒๔๔๐ ได้ยกฐานะเมืองเพชรบูรณ์ขึ้นเป็นมณฑลเพชรบูรณ์ให้ผู้ว่าราชการเมืองเพชรบูรณ์ดำรงตำแหน่งสมุหเทศาภิบาลยกฐานะอำเภอหล่มสักขึ้นเป็นจังหวัดหล่มสักและแต่งตั้งเจ้าเมืองหล่มสักในปีพ.ศ. ๒๔๔๗ ยุบมณฑลเพชรบูรณ์ไปขึ้นมณฑลพิษณุโลกเพราะเห็นว่ามีแต่จะสิ้นเปลืองค่าใช้จ่ายต่อมาในปีพ.ศ. ๒๔๕๐ ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ตั้งมณฑลเพชรบูรณ์ขึ้นอีกเป็นครั้งที่สองจนกระทั่งถึงพ.ศ. ๒๔๘๕ ยุบมณฑลเพชรบูรณ์ไปขึ้นมณฑลพิษณุโลกจึงมีฐานะเป็นเมืองเพชรบูรณ์ตามเดิมและได้มีการยกเลิกมณฑลต่างๆ เมื่อได้มีการประกาศใช้พระราชบัญญัติระเบียบราชการบริหารแห่งราชอาณาจักรสยามพ.ศ. ๒๔๗๖ เป็นต้นมา

ผลลัพธ์ (ไทย) 2:

แต่มีซากป้อม มีแม่น้ำป่าสักไหลผ่านกลางเมืองเหมาะแก่การป้องกันข้าศึก เป็นราชธานีเพราะในเขตอำเภอเมืองเพชรบูรณ์ปัจจุบันมีเจดีย์โบราณในวัดมหาธาตุสันนิษฐานว่ารุ่นราวคราวเดียวกับสมัยสุโขทัย ทำให้น่าเชื่อว่าเพชรบูรณ์มีอายุไม่ต่ำกว่า 1,000 ปี ลพบุรีและจันทบุรี ปัจจุบันยังมีซากเมืองกำแพงเมือง ตะวันออกเฉียงใต้ประมาณ 120 กิโลเมตรบริเวณที่ตั้งเมืองเป็นที่ราบมีกำแพงดินสูงรอบเมืองด้านนอกกำแพงมีคูเมืองภายในเมืองมีพระปรางค์ซากเทวสถานรูปเทพารักษ์พระนารายณ์รูปยักษ์สลักด้วยศิลาแลงเช่นเดียวกับเมืองพิมายลพบุรีและจันทบุรี จากเนชั่อินเดียอารยธรรมนอกจากนั้น เช่นได้มีการขุดพระเจดีย์องค์ใหญ่ที่วัดมหาธาตุตำบลในเมืองอ. เมืองเพชรบูรณ์ บรรจุในพระเจดีย์ขึ้นมาด้วยและหลักฐานสำคัญที่พบอย่างหนึ่งคือลานทองจารึก 3 แผ่นบรรจุในท้องหมูที่ทำด้วยสัมฤทธิ์ เขียนเป็นคำปัจจุบันได้ว่า ประดิษฐานไว้จึงทำให้ทราบว่าเพชรบูรณ์ แต่เดิมนั้นเป็น กรุงศรีอยุธยาและกรุงธนบุรี (ตามพระราชพงศาวดารกรุงศรีอยุธยาในแผ่นดินสมเด็จพระมหาธรรมราชาและแผ่นดินสมเด็จพระเจ้ากรุงธนบุรี) จนกระทั่งถึงสมัยกรุงรัตนโกสินทร์ 5 ได้จัดรวบรวมหัวเมืองเข้าเป็นมณฑลโดยในปี พ.ศ. 2440 ให้ผู้ว่าราชการ และแต่งตั้งเจ้าเมืองหล่มสักในปี พ.ศ. 2447 เพราะเห็นว่ามี แต่จะสิ้นเปลืองค่าใช้จ่ายต่อมาในปี พ.ศ. 2450 ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ จนกระทั่งถึง พ.ศ. 2485 และได้มีการยกเลิกมณฑลต่าง ๆ อาณาจักรสยาม พ.ศ. 2476 เป็นต้นมา

ผลลัพธ์ (ไทย) 3:

ความเป็นมาของจังหวัดเพชรบูรณ์
จังหวัดเพชรบูรณ์เป็นเมืองโบราณไม่ปรากฎหลักฐานแน่ชัดว่าสร้างขึ้นในสมัยใดแต่มีซากป้อมปราการปรากฏอยู่แสดงว่าเคยเป็นเมืองสำคัญเพราะอยู่ในวงภูเขาล้อมรอบมีแม่น้ำป่าสักไหลผ่านกลางเมืองสมเด็จฯกรมพระยาดำรงราชานุภาพทรงสันนิษฐานว่าเป็นเมืองสร้างสมัยสุโขทัยเป็นราชธานีเพราะในเขตอำเภอเมืองเพชรบูรณ์ปัจจุบันมีเจดีย์โบราณในวัดมหาธาตุสันนิษฐานว่ารุ่นราวคราวเดียวกับสมัยสุโขทัยเมืองศรีเทพ

จากการค้นพบซากโบราณสถานและจากหลักฐานทางประวัติศาสตร์ที่ค้นพบในเมืองศรีเทพทำให้น่าบเชื่อว่าเพชรบูรณ์มีอายุไม่ต่ำกว่า ,๐๐๐และเป็นเมืองที่ขอมสร้างขึ้นในระยะเวลาใกล้เคียงกับเมืองพิมายลพบุรีและจันทบุรีเพื่อเป็นจุดเผยแพร่วัฒนธรรมของขอมไปสู่อาณาจักรทวาราวดีปัจจุบันยังมีซากเมืองกำแพงเมือง .ซึ่งอยู่ห่างจากอำเภอเมืองเพชรบูรณ์ไปทางทิศตะวันออกเฉียงใต้ประมาณ๑๒๐กิโลเมตรบริเวณที่ตั้งเมืองเป็นที่ราบมีกำแพงดินสูงรอบเมืองด้านนอกกำแพงมีคูเมืองภายในเมืองมีพระปรางค์ซากเทวสถานรูปเทพารักษ์รูปยักษ์สลักด้วยศิลาแลงเช่นเดียวกับเมืองพิมายลพบุรีและจันทบุรีจึงเป็นหลักฐานแสดงให้เห็นว่าเป็นฝีมือของขอมที่ได้รับอารยธรรมจากอินเดีย

นอกจากนั้นยังมีหลักฐานเกี่ยวกับความเป็นมาของเมืองเพชรบูรณ์อีกเช่นได้มีการขุดพระเจดีย์องค์ใหญ่ที่วัดมหาธาตุตำบลในเมือง Admiralเมืองเพชรบูรณ์โดยกรมศิลปากรได้บูรณะซ่อมแซมและนำโบราณวัตถุที่บรรจุในพระเจดีย์ขึ้นมาด้วยและหลักฐานสำคัญที่พบอย่างหนึ่งความลานทองจารึกแผ่นบรรจุในท้องหมูที่ทำด้วยสัมฤทธิ์กันพระเจ้าเพชรบูรญ์ผู้เป็นลูกพญาอันปรดีสถาแลเขียนเป็นคำปัจจุบันได้ว่าพระเจ้าเพชรบูรณ์ผู้เป็นลูกพระยาอันรงประดิษฐานไว้จึงทำให้ทราบว่าเพชรบูรณ์แต่เดิมนั้นเป็นเพชรบุร

หลักฐานทางประวัติศาสตร์ที่กล่าวถึงเมืองเพชรบูรณ์เท่าที่ค้นพบเห็นมีปรากฏชัดเจนในสมัยกรุงศรีอยุธยาและกรุงธนบุรี ( ตามพระราชพงศาวดารกรุงศรีอยุธยาในแผ่นดินสมเด็จพระมหาธรรมราชานอกจากนี้ไม่กล่าวถึงเมืองเพชรบูรณ์อีกเลยจนกระทั่งถึงสมัยกรุงรัตนโกสินทร์ความปรากฏชัดเจนเมื่อมีการจัดตั้งมณฑลเทศาภิบาลขึ้นในรัชกาลที่๕ได้จัดรวบรวมหัวเมืองเข้าเป็นมณฑลโดยในปีพ .ศ . ๒๔๔๐ได้ยกฐานะเมืองเพชรบูรณ์ขึ้นเป็นมณฑลเพชรบูรณ์ให้ผู้ว่าราชการเมืองเพชรบูรณ์ดำรงตำแหน่งสมุหเทศาภิบาลยกฐานะอำเภอหล่มสักขึ้นเป็นจังหวัดหล่มสักและแต่งตั้งเจ้าเมืองหล่มสักสามารถพ . ศ .๒๔๔๗ยุบมณฑลเพชรบูรณ์ไปขึ้นมณฑลพิษณุโลกเพราะเห็นว่ามีแต่จะสิ้นเปลืองค่าใช้จ่ายต่อมาในปีพ . ศ . ๒๔๕๐ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯตั้งมณฑลเพชรบูรณ์ขึ้นอีกเป็นครั้งที่สองจนกระทั่งถึงพ . ศ .๒๔๘๕ยุบมณฑลเพชรบูรณ์ไปขึ้นมณฑลพิษณุโลกจึงมีฐานะเป็นเมืองเพชรบูรณ์ตามเดิมและได้มีการยกเลิกมณฑลต่างจะเมื่อได้มีการประกาศใช้พระราชบัญญัติระเบียบราชการบริหารแห่งราชอาณาจักรสยามพ . ศ . ๒๔๗๖เป็นต้นมา